Tục Ăn Trầu Của Người Việt

     

Ăn trầu là một phong tục truyền thống cổ truyền của người nước ta có từ thời Hùng Vương. Miếng trầu nối sát với một mẩu chuyện cổ tích Trầu Cau đầy tình anh em, vk chồng.

Bạn đang xem: Tục ăn trầu của người việt

Nguồn gốc tục ăn trầu

Ngày xưa, gồm một chàng trai tên gọi quang quẻ Lang. Chàng gồm tướng mạo cao lớn bắt buộc được công ty vua ban mang lại họ Cao. đàn ông trai đó sinh được nhì người bé đặt thương hiệu là Tân và Lang. Hai đồng đội lớn lên theo học đạo sĩ họ Lưu. Thời gian đó, công ty họ Lưu tất cả người phụ nữ đến tuổi lấy chồng nên đã gả cho người anh. Từ lúc Tân bao gồm vợ, hai bằng hữu nhà họ Cao không còn thân thiết như trước. Một hôm, người em vì chưng quá buồn tủi yêu cầu đã bỏ đi. Giữa đường, người em gặp một con suối lớn không vượt qua được, chàng vừa đói, vừa mệt, vừa khát và cứ thế lả đi rồi chết. Sau thời điểm mất, chàng biến thành phiến đá vôi.

Người anh vì mãi ko thấy em trở về đề xuất đã lên đường đi tìm. Khi cánh mày râu đến bờ suối bởi quá thương nhớ em phải đã chết và trở thành cây cau mọc mặt cạnh tảng đá vôi – hiện thân của người em. Vợ người anh đi kiếm tìm chồng cũng chết mặt bờ suối đó và hóa thành cây trầu leo vấn vít bên trên cây cau. Lại tiếp tục đến phụ thân mẹ đi tìm nhỏ gái, nhỏ rể, đến bờ suối nghe dân vào vùng kể chuyện, cảm động liền lập đền thờ cha người.

Một hôm nọ, vua Hùng đi tuần dừng chân mặt bờ suối cùng nghe được câu chuyện của gia đình nọ. Nhà vua đã bảo cận thần hái một quả bên trên cây cau, ngắt một lá trầu rồi nhai thử cùng ít vôi từ tảng đá. Vua nhai tía thứ đó thì thấy ngườinóng bừng như có hơi men, môi đỏ tươi sắc mặt hồng hào. Thời điểm ấy, ông đã thốt lên rằng “Thật là linh dị! Đúng là họ rồi! tình thân thương của họ thật là nồng nàn thắm đỏ”. Vuabèn sai người lấy ba thứ ấy về rồi dạy dân lấy lửa nung đá mang đến xốp rồi lấy trái cây, lá dây leo, cuộn thông thường lại nhưng mà ăn. Vua cũng ban chiếu chỉ rằng những lễ cưới, tiệc lớn nhỏ đều phải lấy những món này ra có tác dụng vật phẩm trước để tượng trưng mang đến tình nghĩa anh em, vợ chồng. Kể từ đó, phong tục nhai trầu của người Việt ra đời với tồn tại mang lại đến ngày nay.

Ý nghĩa tục ăn trầu

Miếng trầu xuất hiện nhiều trong đời sống sinh hoạt của người dân Việt. Như người xưa đã nói “Miếng trầu là đầu câu chuyện”, trầu dùng để mời khách đến chơi nhà. Mâm cỗ bái gia tiên cũng ko thể thiếu được miếng trầu. Tiệc cưới tất cả đĩa trầu để phân tách vui. Miếng trầu, còn là một tượng trưng mang lại tình yêu lứa đôi; miếng trầu đi đầu, tác hợp mang đến lứa đôi và là sợi dây kết chặt mối lương duyên trai, gái thành vợ thành chồng. Để đưa mâm lễ thanh lịch thưa chuyện công ty gái, đơn vị trai ko thể thiếu được lá trầu, quả cau.

*
*
Đĩa trầu cau

Mời trầu kháchTheo tục ăn trầu, khi khách hàng đến nhà, trước tiên, chủ đơn vị phải với một chiếc bát gồm đựng nước tất nhiên một chiếc muỗng (môi) đặt trên một dòng đài để khách súc miệng. Sau đó, chủ nhà với khay trầu ra tiếp đãi. Bên trên khay tất cả đĩa đựng trầu, đĩa dựng cau, hủ vôi, hộp thuốc xỉa, dao, đĩa đựng vỏ giấy, vỏ cau… dưới chân thời gian nào cũng gồm một ống nhổ lớn để khách hàng nhổ bả trầu, nước trầu. Nếu khách là người ở tuổi trung niên, bao gồm thể nhai miếng trầu trực tiếp cùng tận hưởng hương vị cay, thơm của miếng trầu. Nếu là người già, sẽ đến miếng trầu tiêm vào ống ngoáy để ngoáy mang đến mềm với sau đó mới nhai trầu. Bộ dụng cụ ăn trầu trưng bày được làm bằng nhiều nguyên liệu domain authority dạng từ đồng, bạc đến đến gốm, bao gồm cơi đựng trầu, bình vôi, chìa vôi, ống nhổ, dao bổ cau, ống ngoáy, chìa ngoáy. Hoa văn tô điểm dụng cụ ăn trầu thường là những nét hoa văn, chạm trổ về phong cảnh quê hương đất nước, cành hoa hay động vật.

Trầu cau có vị như nào?

Miếng trầu gồm bốn loại nguyên liệu: Cau (vị ngọt), lá trầu ko (vị cay), rễ (vị đắng), vôi (vị nóng). Cây cau vươn cao biểu tượng của trời (dương). Vôi chất đá biểu tượng của đất (âm). Dây trầu mọc từ đất, quấn quýt thân cây cau, biểu tượng đến sự trung gian. Miếng trầu gồm miếng cau, lá trầu quết vôi, phụ thêm miếng vỏ cây chát (miếng rễ).

Ăn trầu cau thì miếng trầu có vị ngọt của hạt cau, vị cay ở lá trầu, chát rét từ vôi, chiếc bùi của rễ… tất cả như tạo yêu cầu sự kích thích, làm cho thơm miệng, đỏ môi…

Trầu cau lúc ăn sẽ có vị ngọt của hạt cau, vị cay của lá trầu, cảm giác chát nóng từ vôi, … tất cả như tạo phải sự kích thích, tạo cho thơm miệng, đỏ môi… trong những khi nhai, để tẩy cổ trầu (dung dịch tạo thành vị nước bọt hòa thuộc hỗn hợp trầu-cau-vôi) và xác trầu thì người ta có thể sử dụng một nhúm nhỏ thuốc lào hoặc thuốc lá để chà răng (gọi là thuốc xỉa). Tác động này lên răng gọi là xỉa thuốc. Sau thời điểm nhai khoảng 30-60 phút hoặc lâu hơn nữa tùy thuộc vào thói thân quen của từng người thì người ăn sẽ nhả bỏ những phần bã trầu thuộc nhúm thuốc xỉa. Tiếp đến, người ta sẽ súc miệng bằng nước lã.

Cách ăn trầu cau của người Việt

Nguyên liệu ăn trầu cau sẽ gồm lá trầu (loại lá có blue color sẫm bóng cùng có những gân nổi rõ ở mặt bên dưới), quả cau (có màu xanh da trời ánh vàng, hình nón, kích thước xấp xỉ cỡ quả trứng gà, bên phía trong lốm đốm) cùng ít vôi (loại vôi tôi để lâu, nhão, color trắng hoặc màu hồng, thường buôn bán chung ở nơi cài trầu cau). Lá trầu và cau sẽ được cất vào cơi trầu có tác dụng bằng đồng, vôi thì đặt trong bình vôi. Đầu tiên, người ta sẽ bổ cau ra làm sáu miếng nhỏ. Cau được chọn phải là cau tươi hoặc cau khô. Nếu là cau khô thì cần ngâm nước trước lúc ăn khoảng trăng tròn phút mang đến cau mềm ra. Tiếp đến, người ta sẽ dùng chìa vôi để quét vôi lên lá trầu, gấp lại rồi lấy một miếng cau vào miệng nhai nát hỗn hợp 3 món này.

*
*
Miếng trầu là đầu câu chuyện

Nếu những người lớn tuổi hoặc những người răng yếu thì sẽ đến hỗn hợp trầu cau với vôi vào ống giã trầu. Đây là dụng cụ có hình dáng tương tự như chum uống rượu với kích thước khổng lồ nhỏ khác biệt tùy vào nhu cầu người dùng. Tiếp đến, người ta sẽ dùng một loại que bằng kim loại (gọi là ống ngoáy trầu) để nghiền nhỏ lá trầu và quả cau ra rồi mới nhai hỗn hợp này.

Trong đời sống hằng ngày, người ta ăn trầu theo một bí quyết đơn giản. Thế nhưng, vào những dịp quan trọng như đám cưới, đám hỏi, lễ hội thì miếng trầu sẽ được xếp cầu kỳ hơn và giải pháp têm đó gọi là têm trầu cánh phượng. Cách têm trầu này xuất phạt từ vùng khiếp Bắc lúc xưa (là thương hiệu một địa danh cũ ở phía Bắc của Việt Nam, nay bao gồm toàn bộ ranh mãnh giới 2 tỉnh Bắc Giang, Bắc Ninh với một phần nhỏ những tỉnh thành lân cận là Lạng Sơn, Hưng Yên cùng Hà Nội).

Xem thêm: Lên Đại Học Cần Chuẩn Bị Gì Khi Vào Đại Học, Cần Chuẩn Bị Gì Trước Khi Vào Đại Học

Tác dụng của việc ăn trầu

Nhai trầu từ xa xưa đến ni là kinh nghiệm của một số phụ nữ người Việt. Thông thường, đó là những người ở độ tuổi trung niên, những cụ già. Ngoại trừ ra, ăn trầu cau còn thể hiện văn hóa giao tiếp ở nông thôn. Phụ nữ khi đến thăm bên bạn đều được mời miếng trầu, sau đó họ mới hàn huyên, đàm đạo.

Người xưa ăn trầu còn là một để bảo vệ hàm răng của mình, chất chát của trầu cau làm cho lợi răng teo lại ôm liền kề lấy chân răng, có tác dụng hàm răng cứng chặt lại ko lung lay. Còn trong y học cổ truyền người Việt phái nam xưa đã sử dụng trầu cau như một thứ thuốc chống bệnh sốt rét mướt rừng một khi vào rừng sâu săn bắn hoặc xuống biển dò ngọc trai, săn bắt đồi mồi…

Ngày nay, những người ăn trầu dần ít đi, đa phần chỉ còn những cụ già ở nông làng là còn giữ phong tục này. Nếu về miền quê Việt Nam, bạn sẽ dễ dàng bắt gặp hình ảnh những cụ già móm mém vừa ngồi nhai trầu, vừa kể chuyện cho nhỏ cháu nghe một phương pháp rất bình dị.

Nghệ thuật têm trầu cánh phượng

Để têm được miếng trầu đẹp, gồm: cau, lá trầu, thuốc xỉa cùng vôi, đòi hỏi người tiêm trầu phải khéo tay, gấp nếp miếng trầu vuông vắn. Têm trầu cánh phượng – Nghệ thuật của người Hà Nội “Quả cau nho nhỏ, lá trầu xanh.”

Người Hà Nội nói riêng và người Việt nam nói chung xưa tê coi việc têm trầu là một nghệ thuật. Nói đến trầu têm cánh phượng là nói đến miếng trầu vùng kinh Bắc. Cũng vẫn nguyên liệu ấy, nhưng giải pháp têm đẹp, kiểu cách, đã thể hiện sự khéo léo của những liền chị, người gái quê tởm Bắc. Do thế, miếng trầu tất cả sức hấp dẫn đặc biệt cùng để lại ấn tượng sâu sắc mang đến bất cứ ai, mặc dù chỉ một lần được mời.Nhìn miếng trầu têm tất cả thể phán đoán được tính cách, nết người têm trầu.

*
*
Trầu têm cánh phượng

Nguồn gốc của trầu têm cánh phượng còn gắn liền với sự tích Tấm Cám. Rằng xưa kia gồm hai chị em là Tấm cùng Cám cùng thân phụ khác mẹ, Tấm là nhỏ vợ cả, Cám là bé vợ lẽ. Do ghen ghét với nhan sắc của Tấm đề xuất mẹ con Cám thường bắt Tấm làm những công việc nặng nhọc. Trong một lần đi dự dạ hội của đơn vị vua, với sự giúp đỡ của bụt nhưng Tấm trở buộc phải xinh đẹp với váy áo lộng lẫy. Sau đó vua đem lòng yêu với cưới Tấm làm hoàng hậu. Bởi vì ghen ghét yêu cầu mẹ nhỏ Cám lập mưu giết Tấm rồi đưa Cám thế chỗ Tấm làm cho vợ vua. Dù bị hãm hại nhưng Tấm biến thành cây thị mọc ra quả thị lớn thơm nức. Một bà lão cung cấp nước thấy quả thị lớn bèn hái thị đem về nhà cùng sau đó vạc hiện vào quả thị có cô gái Tấm xinh đẹp cần từ đó đàn bà ở thuộc bà. Một lần đơn vị vua đi ngang qua cửa hàng nước của bà lão, chợt thấy miếng trầu têm cánh phượng giống với của Tấm từng têm trước kia phải hỏi với muốn gặp người têm trầu. Sau đó vua nhận ra Tấm và rước nữ về cung, trừng trị mẹ nhỏ Cám gian ác.

Khi têm trầu cánh phượng, người ta vẫn sử dụng những nguyên liệu là lá trầu, cau và vôi nhưng những món đó lại được sắp xếp với dáng vẻ cầu kỳ, kiểu cách. Điều này vừa thể hiện sự sang trọng trọng của trầu cau trong những dịp lễ, lại vừa tạo nên sự khôn khéo của những người phụ nữ kinh Bắc. Những miếng trầu câu này hấp dẫn ngay lập tức từ tầm nhìn đầu tiên cùng để lại ấn tượng sâu sắc cho người được mời.

Miếng trầu têm vụng về là người ko khéo tay; miếng trầu nhỏ miếng cau khổng lồ là người không biết tính toán làm ăn; miếng trầu quệt nhiều vôi là người hoang chi phí không biết lo xa. Bí quyết ăn trầu của người Hà Nội rất duyên dáng. Họ ăn trầu để làm cho đỏ môi, đen răng cùng tạo ra nét môi cắn chỉ rất đẹp. Lúc ăn trầu, người Hà Nội quán triệt cả trầu và rễ vào một lúc nhưng ăn từng thứ một. Cau được nhai dập, rễ trầu được quét vôi rồi khi ăn, người ta lấy tay quệt ngang miệng để tạo nét môi cắn chỉ.

Cho tới ngày nay, mặc dù tục ăn trầu và mời trầu không nhiều phổ biến như xưa lá trầu vẫn với một ý nghĩa nâng cao nhất định bên trên nhiều lĩnh vực như y học, tâm lý xã hội, bản sắc truyền thống dân tộc, …Trầu cau chỉ là một thứ nhai chơi, tuy đơn sơ nhưng vẫn là thứ không thể thiếu vào việc giao hiếu, kết thân, lễ tế,cưới hỏi, bởi miếng trầu đã có đậm dấu ấn văn hóa Việt Nam.Những vật dụng cần sử dụng trong tục ăn trầu giờ đây đã trở thành di sản của một phong tục tập quán tốt đẹp được lưu giữ mãi trong mỗi người Việt bọn chúng ta.

Tục ngữ, Ca dao về tục ăn trầu

Dưới đây là một số câu tục ngữ với ca dao nói về tục ăn trầu cau của người Việt nam ta từ xưa tới nay.

Thợ rèn không dao ăn trầu

Trẩu trẩu trầu trầuMày làm cho chúa taoTao làm cho chúa màyTao ko hái ngàyThì tao hái đêm

Trầu em trầu gói trong khăn,Trầu gói trong áo, anh ăn sao đành

Gió đưa tờ giấy lên mây,Gió đưa cô ấy lại đây ăn trầu.Yêu nhau thì ném bã trầu,Chớ ném gạch đá vỡ đầu nhau ra.

Vô giàn hái lá trầu giànĐem têm kiểu phụng bỏ ngang khay cừBề môrồi phụ mẫucũng ừLẽ tế bào phụ mẫu chối từ nghĩa con

Thương ai em nói khi đầuĐể mang lại thầy mẹ ăn trầu một nơi

Đôi ta như trầu với cauVừa vôi, môi đỏ tìm kiếm đâu mang đến bằng

Hai tay xách nước tưới trầuTrầu từng nào lá dạ sầu bấy nhiêu

Tôi đãbiết tính chồng tôiCơm no thì nước, nước thôi thì trầu

Tình nhân bất luận khógiàuVải khổng lồ khéo nhuộm cau màu cũng xinh

Trầu quế chọn ngọn đến chuôngĂn cau chọn trái chửabuồng non xanh

Rượu đổ xuống cầu, rượu hòa theo nướcTrầu đổ xuống cầu, trôi ngược trôi xuôiXưa nay nhớ bạn ngùi ngùiBữa nay gặp bạn dạ vui khôn cùng

Anh về têm một trăm miếng trầu cho tinh tuyết,Bỏ vào hộp thiếc, khay cẩn xà cừĐể em vòng tay vô thưa với thầy, với mẹ: Gả chừcho anh

Bắc thang lên hái ngọn trầu vàng,Hỏi thăm chị Xãnộp cheolàng mấy quan?

Anh lui về têm năm miếng trầucho tốtChuốc một chén bát rượu mang đến đầyĐặt lên tràng kỉ, bàn xâyAnh đứng đó, em lại đứng đâyĐể em thưa mẹ, để em bẩm thầyNgười bao gồm y tâmchước lượngbận này ta trao duyên

Thèm trầu nhưng chẳng dám xinThương em cơ mà chẳng dám chú ý mặt em

Trầu vàng ăn với cau sâuLấy chồng thua thảm bạn thêm sầu mà lại hư

Con ơi học lấy nghề bàTrầu xin thì đớp, trầu cài đặt thì đừng

Ôi anh đi chiếc ô vàngCó trầu xin miếng hỡi chàng đi ô

Em cầm trái cau vừa vệ sinh vừa rócEm cầm lá trầu vừa rọc vừa têmĐể vợ chồng lời thuận nghĩa êmChồng kêu vợ dạ mới thật là đàn bà khôn

Diết da da diết quá chừngEm mang lại anh chúi một mẫu em đừng kêu đauĐến mùa bẹ ấp cành cauAnh mang con lợn, cơi trầuđền em

Tôi xin các bác giãn raĐể tôi đối địch với cha cô nàyĐược thờiăn đĩa trầuđâyThua thời cởi áo dang tay ra về

Ngã tư nơi hẹn chốn hòGặp nhau liếc mắt dặn dò đôi câuChàng đưa thuốc, thiếp trao trầuThắm tình Cẩm Lệ, mặn vôi Thanh Hà

“Yêu nhau cau sáu bổ ba. Ghét nhau cau sáu bổ ra có tác dụng mười”

“Miếng trầu ăn kết làm cho đôi. Lá trầu là vợ, cau tươi là chồng.

Xem thêm: 3 Bài Văn Thuyết Minh Về Cây Hoa Phượng, Thuyết Minh Về Cây Phượng (15 Mẫu)

Trầu xanh, cau trắng, chay hồng. Vôi trộn với nghĩa, thuốc nồng với duyên”.