KÝ HIỆU HAY KÍ HIỆU

     

Là vật thay cho một đối tượng nào đó được con người sử dụng để sáng tạo, lưu lại và truyền đạt thông tin. Nó là thuật ngữ cơ phiên bản của kí hiệu học tập và ngôn từ học. Ferdinand de Saussure, Charles Peirce, Gottlob Frege, Charles Kay Ogden, I.A. Richards… là gần như học giả đầu tiên đặt gốc rễ lí thuyết cho việc diễn giải bản chất và cấu tạo của phạm trù Kí hiệu.

Bạn đang xem: Ký hiệu hay kí hiệu

Trong phương pháp diễn giải của F. Saussure, Kí hiệu là 1 trong cấu trúc nhị phân nối kết hai bình diện: cái biểu đạt, như 1 hình tượng music và cái được biểu đạt, như 1 khái niệm. Quan hệ nam nữ giữa cái biểu đạt cùng cái được biểu đạt, đọc như một hệ thống dấu hiệu khác hoàn toàn giúp phân biệt Kí hiệu, được gọi là nghĩa. Gottlob Frege bổ sung cập nhật bình diện trực quan, biểu vật, đề xướng sơ trang bị ba đỉnh“tam giác” làm cho thành cấu trúc ngữ nghĩa của Kí hiệu. Trong những công trình phân tích của Ch. Ogden cùng I.A. Richards, xuất xắc của Louis Trolle Hjelmslev, vụ việc trên tiếp tục được đào sâu. Dẫu vậy sau Saussure, dẫu trở nên tân tiến mở rộng vậy nào, diễn đạt khác biệt ra sao, thì khi bàn về Kí hiệu, quan sát chung, tín đồ ta vẫn phải phụ thuộc ba bình diện sau đây:

Thứ nhất: cái biểu đạt, tốt là “tên gọi” của Kí hiệu. Đây là bình diện quan hệ giữa Kí hiệu với một ngữ điệu cụ thể, giúp rõ ràng Kí hiệu với số đông tín hiệu thông thường. Các tín hiệu không thuộc ngôn ngữ thoải mái và tự nhiên hoặc một ngữ điệu ngoài lời nào kia ví như ví như triệu chứng bệnh dịch tật, tuyệt điềm triệu vạn vật thiên nhiên báo hiệu mưa nắng nóng … đều chưa hẳn là Kí hiệu. “Tên gọi” của Kí hiệu là mẫu được cộng đồng sử dugnj ngữ điệu quy ước, nên bao giờ cũng mang tính ước lệ..

Thứ hai: cái được biểu đạt, tuyệt là nghĩa của Kí hiệu. Đó là phương diện quan hệ giữa Kí hiệu với 1 thực tại nào đó, không tuyệt nhất thiết phải có thật. Mong muốn trở thành Kí hiệu, vật sửa chữa phải trở nên cái được cố thế, tức là nó phải khớp ứng với một thực tại tất cả thật, một thực tại khả thể, hay là một thực trên tưởng tượng, hư cấu nào đó. Chữ “quả táo”, hay hình vẽ “quả táo” là Kí hiệu bởi vì nó ứng một loài quả gồm thật được call là “táo”. Lưu lại ý: Nghĩa là chiếc tham chiếu, cái thông báo của Kí hiệu, là mô hình của một loại hiện tượng đời sống nào kia trong bốn duy, chứ không hẳn là bản thân đời sống nhưng kí hiệu chỉ ra.

Thứ ba: ý nghĩa, tuyệt là sự buổi giao lưu của Kí hiệu. Nó cũng thuộc cái được biểu đạt, mà lại đây vừa là việc tương tác giữa kí hiệu này với kí hiệu khác của ngôn ngữ, vừa là quan hệ tình dục giữa kí hiệu cùng với ý thức tín đồ tiếp nhận. Trong giao tiếp, người ta không những nhận biết những kí hiệu riêng rẽ lẻ, mà hơn nữa hiểu rõ cấu tạo giá trị trong hiếm hoi tự tổ chức của chúng. Từ ngữ trong từ điển bao gồm nghĩa, nhưng không có ý nghĩa. Chúng chỉ có chân thành và ý nghĩa trong một phạt ngôn nào đó kèm với sự trợ giúp của các kí hiệu ngôn từ khác. đến nên, ý nghĩa bao giờ cũng bao gồm tính ngữ cảnh với tính quan niệm.

Ba phương diện nói trên, – từng bình diện là 1 trong quan hệ kí hiệu học, – trong tổng thể, biến đổi kí hiệu thành Kí hiệu. Tính quan liêu niệm, tính tham chiếu và tính qui ước của Kí hiệu tạo thành những cấu tạo biểu nghĩa quánh thù, vừa hiện nay hữu, vừa tiềm ẩn, vừa hữu hạn, vừa vô cùng.

Con fan đã tạo nên nhiều khối hệ thống Kí hiệu để sử dụng trong giao tiếp. Các nhà ngôn từ học đang phân các loại Kí hiệu theo rất nhiều cách khác nhau. Từ thời điểm cuối thế kỉ XIX, phụ thuộc quan hệ thân cái biểu đạtcái được biểu đạt, Charles Peirce phân chia Kí hiệu thành tía loại: Kí hiệu – hình hiệu (Sign – icon), Kí hiệu – chỉ hiệu (Sign – index) và Kí hiệu – biểu hiệu (Sign – symbol). Kí hiệu – hình hiệu dựa vào quan hệ tương đồng, kí hiệu – chỉ hiệu dựa vào quan hệ nhân quảkí hiệu – biểu hiệu dựa vào quan hệ được qui ước một biện pháp ước lệ giữa cái mô tả và dòng được biểu đạt. Cho tới nay, đây vẫn là cách phân các loại được bằng lòng rộng rãi.

Kí hiệu không chỉ có là có mang cơ phiên bản của kí hiệu học và ngôn từ học, mà còn là phạm trù căn cơ của nghiên cứu văn học theo hướng kết cấu – kí hiệu học. Công ty nghĩa cấu trúc xem văn bản văn học là 1 trong tổ chức kí hiệu phức tạp. Nó yên cầu phải dựa vào thực chất kí hiệu để nghiên cứu và phân tích nội dung của cửa nhà văn học. Nhưng ngôn từ nghệ thuật trong sáng tác văn học không hẳn là ngôn ngữ tự nhiên. Tự lâu, nhiều học giả mập đã chỉ ra rằng ngôn từ văn học sử dụng tài năng của hệ thống ngôn ngữ thoải mái và tự nhiên để tạo nên loại văn bản thuộc khối hệ thống kí hiệu vật dụng sinh. “Văn học thẩm mỹ nói bằng ngữ điệu đặc biệt, nó là khối hệ thống thứ sinh, được kiến tạo trên ngôn ngữ từ bỏ nhiên”. “Một tổ hợp câu nào đó của ngôn ngữ tự nhiên và thoải mái muốn được thỏa thuận là ngôn từ nghệ thuật, cần chứng minh rằng bọn chúng đã tạo ra một cấu tạo thuộc nhiều loại thứ sinh như thế nào đó” (J.M. Lotman). Mang đến nên, khái niệm Kí hiệu trong văn học thẩm mỹ có đa số điểm quan trọng cần xem xét như sau.

Thư nhất: Kí hiệu của ngữ điệu văn học là motif, một một số loại kí hiệu hết sức lời nói, siêu ngữ điệu học. Với ngôn ngữ nghệ thuật trong sáng tác văn học, nghĩa ý nghĩa của những kí hiệu tiếng nói từ ngôn ngữ tự nhiên và thoải mái chỉ là “tên gọi” của các loại kí hiệu khôn xiết lời nói, siêu ngữ điệu ấy. Mang đến nên, vào văn bản văn học được gọi như một khối hệ thống motif, nhân tố phát đi tín hiệu nghệ thuật chưa hẳn là bản thân từ bỏ ngữ, câu chữ, hay các tổ chức cú pháp, nhưng mà là công dụng giao tiếp của chúng: Ai nói?, Nói chiếc gì? Nói cố nào? Nói trong thực trạng nào? Nói mang đến ai nghe?.

Xem thêm: Hướng Dẫn Vẽ Hình Chiếu Trục Đo Vuông Góc Đều? Hướng Dẫn Cách Vẽ Hình Chiếu Trục Đo

Thứ hai: đơn vị văn nói với những người đọc bởi văn bản tác phẩm, tuy vậy trong văn phiên bản nghệ thuật, mọi lời nói đều thiết yếu gán trực tiếp mang đến tác giả, bởi lời nào cũng là lời của các nhân đồ vật hư cấu, kể cả người kể chuyện với nhân đồ gia dụng trữ tình. Với ý nghĩa như thế, M. Bakhtin gọi văn học tập là “nghệ thuật nói con gián tiếp”, sống đó người sáng tác đích thực “được bao quanh trong lặng lặng”, giữ cách nhìn của tín đồ đứng ngoài. Thành ra, đa số kí hiệu trong thành tích văn học giống như đều những là Kí hiệu của “lời nói gián tiếp” gọi theo nghĩa như vậy.

Thứ ba: không giống với ngữ điệu phi nghệ thuật, ngôn ngữ thẩm mỹ và nghệ thuật là khẩu ca nội tâm, những kí hiệu được tạo thành bằng ngôn ngữ ấy không ảnh hưởng tác động trực tiếp vào ý thức bọn chúng ta, mà tác động ảnh hưởng gián tiếp thông qua thị giác mặt trong, thính giác bên trong. Nó sử dụng những phát ngôn gốc để xây cất những phân phát ngôn đồ vật sinh, làm cho thành một văn bạn dạng duy nhất như là “tổng thể những yếu tố của ấn tượng nghệ thuật”.

Thứ tư: Là khối hệ thống kí hiệu lắp thêm sinh, ngôn ngữ thẩm mỹ và nghệ thuật hoạt động bằng phương pháp phá vỡ, làm phát triển thành dạng khối hệ thống kí hiệu nơi bắt đầu của ngôn ngữ tự nhiên. Vì chưng thế, sử dụng nhiều thủ tục chuyển nghĩa nhằm nói trơn trở thành điểm sáng kí hiệu học không thể thải trừ của ngôn từ nghệ thuật. Rất có thể nhận ra sự khác hoàn toàn trong phong cách của các loại ngôn ngữ nghệ thuật qua tư kiểu nói bóng: Phúng dụ (Allegorie), Biểu trưng (Emblème), Biểu tượng, (Symbole) với Nghịch dị (Grotesque).

Những điểm lưu ý nói trên khiến cho văn học tập thành một hệ thống đa ngữ, tin tức ở đó được rất nhiều lần mã hóa, chân thành và ý nghĩa của nó “vừa bền chắc tự bộc lộ, vừa nhất quyết một mực lẩn tránh”, mong giải mã, cần xâm nhập vào khối hệ thống kí hiệu đầy tinh vi của tác phẩm.

NGƯỜI BIÊN SOẠN: LA KHẮC HÒA

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Tamarrchenko N.D. (Chủ biên). Thi pháp học. Tự điển các thuật ngữ với khái niệm chuyên dụng. Nxb Kulaginoi Intrada, 2008

2. Lê Bá Hán, è cổ Đình Sử, Nguyễn khắc Phi (đồng chủ biên). Từ điển thuật ngữ văn học. Nxb Giáo dục, H., 1992.

3. Lã Nguyên. Phê bình kí hiệu học. Đọc văn như là hành trình tái thiết ngôn ngữ. Nxb Phụ nữ, H., 2018.

4. Lotman J.M. Kí hiệu học tập văn hóa (Lã Nguyên, Đỗ Hải Phong, trằn Đình Sử dịch). Nxb Đại học quốc gia, 2015.

Xem thêm: Những Phím Tắt Fill Color Trong Excel, Phím Tắt Fill Color Trong Excel

5. Roland Barthes. Cơ sở ký hiệu học (Nguyễn Quốc win dịch, Hoàng Dũng hiệu đính). Nxb Tổng hợp, tp hồ Chí Minh, 2020.